công nhiên
Định nghĩa
Tính từ:
- Công khai, không giấu giếm: "công nhiên" chỉ hành vi hoặc thái độ được thực hiện một cách lộ liễu, trước mặt mọi người, không có sự che đậy hay ngại ngùng.
- Trắng trợn, không e dè: Trong ngữ cảnh tiêu cực, "công nhiên" mang nghĩa làm điều sai trái mà không hề sợ hãi hay xấu hổ.
Phó từ:
- Một cách công khai, trắng trợn: Dùng để bổ nghĩa cho động từ, nhấn mạnh rằng hành động được thực hiện một cách lộ liễu, không che giấu.
Ví dụ sử dụng
Tính từ:
- Hành vi công nhiên coi thường pháp luật đã bị lên án. (Hành vi công khai, không sợ pháp luật đã bị chỉ trích.)
- Sự bất công công nhiên khiến dư luận phẫn nộ. (Sự bất công lộ liễu làm mọi người tức giận.)
Phó từ:
- Anh ta công nhiên lừa gạt khách hàng mà không hề nao núng. (Anh ta lừa gạt khách hàng một cách trắng trợn, không hề sợ hãi.)
- Họ công nhiên vi phạm quy định trong giờ làm việc. (Họ vi phạm quy định một cách công khai trong giờ làm việc.)
Các cách sử dụng nâng cao
"công nhiên thách thức": thách thức một cách lộ liễu, không sợ hãi.
- Kẻ đó công nhiên thách thức cảnh sát ngay giữa phố. (Kẻ đó thách thức cảnh sát một cách trắng trợn ngay giữa đường phố.)
"công nhiên phạm tội": phạm tội một cách công khai, không che giấu.
- Tội phạm công nhiên phạm tội dưới ánh sáng ban ngày. (Tội phạm thực hiện hành vi phạm tội một cách lộ liễu giữa ban ngày.)
Biến thể và từ gần giống
Công khai (tính từ): rõ ràng, ai cũng biết — gần nghĩa với "công nhiên" nhưng thường mang sắc thái trung tính hơn.
- Cuộc họp được tổ chức công khai. (Cuộc họp diễn ra trước sự chứng kiến của mọi người.)
Ngang nhiên (phó từ): làm việc gì một cách trắng trợn, không sợ hãi — đồng nghĩa với "công nhiên" trong ngữ cảnh tiêu cực.
- Hắn ngang nhiên xông vào nhà người khác. (Hắn xông vào nhà người khác một cách trắng trợn.)
Từ đồng nghĩa
- Công khai: mở, không giấu giếm.
- Trắng trợn: lộ liễu, không e dè (thường dùng cho hành vi xấu).
- Lộ liễu: rõ ràng đến mức dễ thấy (thường mang nghĩa tiêu cực).
Thành ngữ liên quan
- Công nhiên phạm pháp: phạm pháp một cách lộ liễu, không e sợ.
- Việc buôn lậu công nhiên phạm pháp đã bị triệt phá. (Việc buôn lậu lộ liễu đã bị ngăn chặn.)